De zin en onzin van dividendbeleggen

De afgelopen jaren is de aandacht voor het dividend dat bedrijven uitkeren sterk gestegen. Dat is te linken aan de spaarrentes, die juist flink gedaald zijn. Hoewel de inflatie momenteel ook erg laag is en de rente dus relatief niet eens zo laag staat, zijn veel mensen op zoek naar alternatieven voor de spaarrekening. Valt de stroom van dividend die je ontvangt bij het dividendbeleggen hieronder, of is het geen logische strategie om je hier op te focussen?

Waar in het verleden dividendaandelen gezien werden als saaie aandelen die met name door gepensioneerde weduwes aangehouden werden, zijn ze tegenwoordig bij een groot publiek in trek. Er zijn verschillende strategieën om in dividendaandelen te beleggen, waarbij de gemeenschappelijke factor het uitkeren van een hoog dividend is. Je kunt er hierbij voor kiezen om zelf je onderzoek te doen en enkele aandelen te selecteren, maar ook fondsen aankopen die het selectiewerk en beleggen van je overnemen.

Dividend een stukje van de puzzel

Het rendement op aandelen bestaat uit twee delen; koerswinst en dividend. Het uitkeren van dividend betekent dat een aandeel in waarde daalt. Keert het aandeel geen dividend uit, blijven de winsten in het bedrijf zitten en is de koers niet beïnvloed. Als de markt efficiënt is, zou het wel of niet uitkeren van dividend dus niet uit moeten maken. Hoewel ze het er in de financiële wetenschap al decennialang over eens zijn dat het uitkeren van dividend niet verhogend of verlagend werkt voor het rendementsperspectief van een aandeel, blijft dividendbeleggen onverminderd populair.

Doordat veel landen dividendbelasting heffen op het dividend dat aandelen uit die landen uitkeren, kan het hoge dividend bovendien voor een relatief groot dividendlek zorgen. Fiscaal gezien is het uitkeren van dividend in veel gevallen dus ongunstig.

Dividendbeleggen verkleint het risico niet

Een vaak genoemd argument voor dividendbeleggen is dat van een lager risico. Aandelen die een constante stroom aan dividend uitkeren, zouden minder volatiel zijn dan de markt. In de financiële crisis van 2008-’09 zagen we echter dat dit niet per se het geval is. Als je bij de oprichting van de Vanguard High Dividend Yield ETF (VYM) op 11-10-2006 een bedrag van 10.000 dollar had belegd, was deze in februari 2009 nog maar iets meer dan 5.000 dollar waard. Dit is zelfs lager dan wat de breder gespreide S&P500 index over die periode heeft gedaan, terug te zien in de grafiek hieronder.

 

Aandelen zijn risicovol. Ook wanneer ze veel winsten uitkeren.
Aandelen zijn risicovol. Ook wanneer ze veel winsten uitkeren.

Dividendaandelen blijven aandelen en hebben het dus in zich om flink in waarde te dalen. Als je enkel op het dividend let, kan je door de koerswinst of -verlies alsnog voor een verrassing komen te staan. Dividendaandelen zijn dan ook zeker geen goede vervanging voor een spaarrekening of vastrenderende beleggingen in een portefeuille.

Dan Solin ontkracht in dit stuk een aantal hardnekkige mythes over dividendbeleggen. Zo geeft hij aan dat in 2009 maar liefst 57 procent van de dividend uitkerende bedrijven hun dividend hebben verlaagd, terwijl je juist in de crisis die stabiliteit zou wensen. Hiernaast zegt hij dat zo’n 40 procent van de wereldwijde aandelen geen dividend uitkeren. Je belegt dus minder gespreid wanneer je de niet dividend uitkerende bedrijven mijdt. Tot voor kort hoorde bijvoorbeeld Apple ook tot die bedrijven. Ook refereert hij bij mythe nummer zes naar een wetenschappelijk artikel van Gregg S. Fisher waarin aangetoond wordt dat een hogere mate van dividenduitkering juist gekoppeld is aan lagere rendementen. Het hogere rendement op de dividendaandelen wordt voornamelijk gedreven door de value factor, een risicofactor die bijvoorbeeld kijkt naar de verhouding van de boekwaarde van een aandeel (wat er op de balans staat van een bedrijf) en de marktwaarde van een aandeel (de koers). Dividendaandelen zijn dus ook typisch waarde-aandelen, waarbij een hoger rendement door de risicokarakteristieken van waarde aandelen verklaard kan worden. Het artikel suggereert dus dat een focus op de dividend yield juist negatief uitpakt.

Larry Swedroe gaat hier wat dieper in op het hiervoor genoemde artikel van Fisher en noemt nog een belangrijk punt, namelijk de populariteit van het dividendbeleggen. Hierdoor is er relatief veel vermogen in dit type aandelen gestroomd en zijn de koersen relatief hard gestegen. Door de hogere koersen is het verwachte rendement lager en kan een crisis de koersen flink doen dalen.

Voordelen van dividendbeleggen

Uiteraard zit er ook een positieve kant aan een dividendfocus, welke voornamelijk psychologisch is. Shefrin en Statman schrijven in hun artikel Explaining investor preference for cash dividends dat de zelfcontrole versterkt kan worden, bijvoorbeeld doordat beleggers alleen hun dividend uitgeven en de rest belegd laten. Zo helpt het uitkeren van dividend dus voorkomen dat mensen hun pensioenpotjes niet volledig opeten of vergokken (1).

Het ontvangen van dividend voelt voor de meeste mensen goed. Je ontvangt het rendement van je beleggingen en ziet het rente-op-rente effect duidelijk tot uiting komen. Veel mensen zullen echter niet realiseren dat het ontvangen van dividend samenhangt met een gelijke daling in de waarde van het aandeel. Per saldo schiet je er dus eigenlijk niets mee op, maar wanneer je enkel op het dividend focust, kan ik me goed voorstellen dat het ontvangen van dividend prettig voelt. Hoewel je bij niet uitkerende fondsen of aandelen ook je eigen dividend kunt creëren door een stuk te verkopen, besef ik me dat het zelf verkopen niet hetzelfde emotionele effect zal hebben als het ontvangen van dividend.

Met dit stuk probeer ik dan ook zeker niet aan te geven dat ik dividendbeleggen een verkeerde keuze vind. Voor mij klinkt het dividendbeleggen echter niet als een logische manier van beleggen en verkies ik simpelweg het volgen van de markt. Zo krijg ik geen spijt als ik een onderpresterende strategie zou hebben verkozen en minimaliseer ik de risico’s door zo breed mogelijk te spreiden tegen zo laag mogelijke kosten. Het dividendbeleggen is voor mij dus geen passende strategie. Uiteraard hoor ik het graag als dat voor jou anders is en waarom je dan wel voor dividendbeleggen gekozen hebt.

De informatie in dit stuk reflecteert mijn persoonlijke mening en bevindingen. Als je fouten aantreft of suggesties hebt, hoor ik die graag. Dit is niet bedoeld als beleggings- of belastingadvies of een aansporing tot aankoop van bepaalde effecten. Zie voor meer informatie de disclaimer
Facebooktwittergoogle_pluslinkedinmailFacebooktwittergoogle_pluslinkedinmail

15 reacties op “De zin en onzin van dividendbeleggen

  1. Herkenbare analyse, Mick. Om dezelfde reden als jij, namelijk minimaliseren van risico door 40% betere spreiding, geef ik de voorkeur aan het volgen van de wereldwijde markt via VXUS en VTI in plaats van nadruk te leggen op dividendaandelen

  2. Ik beleg ook niet (bewust) in dividend aandelen, maar dat is voornamelijk omdat ik in mijn opbouw fase zit. Dividend dat wordt uitgekeerd, herbeleg is toch direct. Ik heb dan ook liever geen dividend. Scheelt weer moeite en (transactie)kosten van het herbeleggen.

    Maar als je in de “opneem” fase ben, snap ik het wel. Als je je zelf periodiek geld wil uitkeren (en mocht de dividendstroom hiervoor voldoende zijn), dan lijkt mij dat handiger dan aandelen verkopen. Behalve een psychische barrière zijn er ook transactiekosten daaraan verbonden.

    Natuurlijk blijft het spreidingsargument overeind als je enkel belegt in dividend aandelen. Maar als je het combineert met andere breed gespreide producten, dan kan het handig zijn voor de cashflow

    • Hé Sam,

      De transactiekosten zijn inderdaad ook een goed punt, hoewel ik verwacht dat die in de toekomst flink zullen slinken. In de VS kun je bij relatief veel brokers gratis in indexfondsen/ETF’s handelen, dus denk dat we daar in Nederland ook naar toe gaan (waarbij DeGiro daar een voorloper in is).

      Het cashflow argument is een goede, maar het kan ook goed zijn dat het fonds te weinig uitkeert, waardoor je alsnog een deel moet verkopen. Of juist teveel uitkeert, waardoor je weer transactiekosten maakt om te herbeleggen. Ondertussen betaal je mogelijk bovendien onnodig veel dividendbelasting over het uitgekeerde dividend.

      Groet, Mick

      • Ik wacht met smart op de commissie-vrije aankoop van ETFs 🙂 (DeGiro durf ik niet aan)

        Overigens, BINCK heeft een tijd geleden juist voor ETFs een servicefee geintroduceerd (in tegenstelling tot normale aandelen). Opmerkelijk. Misschien dat de trend wel een andere kant op beweegt

        • Waarom durf je DeGiro niet aan? Ik gebruik het al voor een jaar actief, en de lage kosten zijn echt geweldig. Ik heb destijds het internet flink afgespeurd naar ‘het addertje onder het gras’ waarvan ik overtuigd was dat die bestond, maar die bestaat dus niet. Het is gewoon super goedkoop. Ik ben benieuwd waarom je het niet durft.

  3. Beste Mick,

    Hartelijkdank voor je uitgebreide en goed onderbouwde verhaal. Gelukkig heb ik mijn porto nog niet aangekocht, maar ik speelde met het idee om er een dividend porto samen te stellen. Ik zie daar nu maar vanaf, had het mij toch een beetje te rooskleurig voorgesteld. Ik heb ook gekeken naar VXUS en VTI maar dacht bij mezelf, als ik een dividend porto samenstel dan behaal ik meer rendement. Nadeel is ook dat ik steeds op een erg Amerikaans gerichte porto uitkwam. Dus je hebt gelijk als je zegt, spreiding is een stuk verstandiger. Ik vraag mij alleen wel af je er niet verstandig aan doet om naast de 2 Vanguard fondsen
    ook een obligatiefonds op te nemen…….alleen welk obligatiefonds.past hier goed bij ?
    Ik veronderstel dat je VTI voor 45% en VXUS voor 55% mee laat wegen ?

    • Hoi John,

      Goed om te horen dat je wat aan het artikel had! Overigens probeer ik je met het artikel niet een kant op te sturen, maar wel om je in staat te stellen een meer weloverwogen keuze te kunnen maken.

      Naar mijn idee is het voor de meeste mensen (waaronder ik) verstandig om naast de risicovolle aandelen ook wat vastrenderende beleggingen met laag risico toe te voegen. In tijden van crisis zul je dan waarschijnlijk minder stress ervaren en beter vast kunnen houden aan je portefeuille. In dit stuk licht ik toe hoe ik momenteel over obligaties denk en welke keuzes ik daarin gemaakt heb. VTI koop ik aan in de weging die de VS in de wereldwijde aandelenmarkt heeft. Het restant stop ik dan in VXUS. Per eind januari was de VS zo’n 53,5% van de wereldwijde aandelenmarkt, dus zou bij een aankoop dat percentage proberen te benaderen.

      Laat het gerust weten als je nog vragen hebt!

      Vriendelijke groet,

      Mick

  4. Hi Mick,

    Goed stuk en argumenten. Aangezien iedereen de neiging heeft te zoeken naar argumenten die ons beeld vd wereld bevestigen, heb ik even quick search gedaan naar argumenten voor dividend beleggen om wat tegenwicht te geven en kwam daarbij op http://www.simplysafedividends.com/dividend-growth-investor/.

    Especially argument 2, stating dividend stocks provide higher returns vs the S&P 500, sounds convincing with the graph (unfortunately no details availabile on how it is calculated. Argument 5 provides an argument for more stable performance, which might be relevant for FI.

    Sorry, automatisch stukje in het engels overgegaan zie ik nu.

    Groet,

    Jeroen

    • Hoi Jeroen,

      Dank voor de complimenten. Het klopt inderdaad dat ook ik vooral dingen lees die aansluiten bij wat ik denk, dus bedankt dat je daar ook wat tegengas bij geeft!

      De punten die je noemt uit dat artikel heb ik toevallig in bovenstaand stuk ook beschreven (en refeert dat stuk van Dan Solin ook naar). In mijn stuk geef ik ook aan dat dividendaandelen gemiddeld beter hebben gepresteerd dan de markt, maar dat dat niet komt door het hogere dividend dat ze uitkeren, maar andere karakteristieken waardoor het ook risicovollere aandelen zijn. Dat dividendaandelen meer stabiel zijn heb ik met die grafiek geprobeerd te ontkrachten, dat ze hoger dividend uitkeren betekent niet dat de totale koers (waar dividend in meegenomen wordt) niet even hard kan dalen als de aandelenmarkt dat kan. 2008-’09 is daar een prima voorbeeld van. Uiteindelijk gaat het om het totale rendement van jouw beleggingen, niet alleen het inkomen dat ze uitkeren.

      Verder overigens wel een goed stuk waar je naar refereert. De mindset waar hij het belang een aantal keer van aanstipt, is natuurlijk ook van toepassing op beleggen in het algemeen. Door een lange adem versla je waarschijnlijk de meeste andere aandelenbeleggers, onafhankelijk van waar je in belegt. Naar mijn mening blijft dividendbeleggen een onlogische manier van beleggen, maar hoor het uiteraard graag als je hier anders over denkt.

      Vriendelijke groet,

      Mick

  5. Hoi Mick,

    Mooie post, ik heb ‘m nog eens doorgelezen omdat ik de laatste tijd wat meer over dividendbeleggen aan het lezen ben. Er zijn vele voor- en tegenstanders die het niet bepaald makkelijker maken om er een duidelijk beeld over te krijgen.

    Dat VYM het in de crisis slechter deed dan VTI klopt inderdaad. Als we echter de dotcom crisis bekijken krijg je een compleet ander beeld. Toen bleven dividendaandelen vele malen beter overeind.

    Qua ‘outperformance’ van de markt ligt het er vooral aan welke periode je kiest. Voorstanders komen met tijdspaden waarin dividendaandelen het beter doen en tegenstanders weten precies een andere periode te vinden. Lastig.

    S&P heeft een onderzoek gedaan waar de volgende conclusie uit naar voren kwam:

    CONCLUSION
    Dividends have been an important contributor to total return, in addition to providing a cushion during down markets. The S&P 500 Dividend Aristocrats, which is designed to measure the performance of blue-chip,
    high-quality companies that have increased their dividends for 25 consecutive years, has delivered higher returns than the broad-based, large-cap equity market, and it has done so with lower volatility. The
    decomposition of the index’s excess returns over those of the benchmark also shows that a high percentage of the outperformance comes from security selection, highlighting that the fundamental characteristics of the index are the major return drivers.

    Bron: http://www.spindices.com/documents/research/research-sp500-dividend-aristocrats.pdf

    Nog een Vanguard onderzoekje: https://personal.vanguard.com/pdf/ISGADOS.pdf

    Het blijft een leuk onderwerp zullen we maar zeggen. 😉

    • Ha Meneer en Mevrouw,

      Dank voor de interessante reactie en het compliment. Het blijft inderdaad een leuk onderwerp en ben het met je eens dat de informatie vaak gekleurd is. Voor mij is het ook altijd opletten om niet teveel dingen te lezen die conformeren met mijn mening en dus ook af en toe wat over alternatieve strategieën te lezen.

      Dat dividendaandelen het in de dotcom crisis beter deden vind ik niet heel vreemd. Die crisis was met name door tech stocks veroorzaakt die torenhoge waarderingen kenden en instortten. Juist dat soort groeibedrijven keren weinig dividend uit. Met de kredietcrisis wilde ik ook meer aantonen dat het niet altijd waar is dat dividendaandelen het in crisistijden beter doen of veilig zijn, het blijven aandelen.

      Wat betreft die conclusie van S&P, ze geven in het laatste stuk aan dat het hogere rendement van dividend aristocrats voor een groot deel te verklaren is door de selectie van de aandelen. Hoe zorg je ervoor dat je de juiste aandelen selecteert en wat geeft het vertrouwen dat het vinden van die aandelen geen gevolg is van (teveel) datamining?

      Naar mijn idee is het hogere rendement op dividendaandelen voornamelijk afkomstig van value-achtige karakteristieken van die aandelen en kan een strategie zoals deze ook langere tijd slechter gaan dan de markt. Door voor dividendbeleggen te kiezen wijk je af van de markt, dus je moet wel echt overtuigd zijn om aan de strategie vast te houden. Zelf ben ik dus niet overtuigd van het dividendbeleggen en geef ik dus ook geen hogere weging aan dividendaandelen, maar blijf ik bij wat ik de uitgangspositie vind voor de meeste beleggers, namelijk zo breed mogelijk wereldwijd spreiden.

      Benieuwd of jij je strategie aanpast vanwege de dingen die je leest. In ieder geval mijn dank voor je reactie en de gedeelde links.

      Vriendelijke groet,

      Mick

      • Hoi Mick!

        Thnx voor je (inhoudelijke) reactie! Leuk! Zo leren we nog eens wat!

        Het zoeken van informatie op internet blijft lastig. Google levert je toch wel de informatie die je zoekt en je moet dus inderdaad actief op zoek naar informatie tegen je eigen standpunten.

        Dat de dividendaandelen de groeiaandelen van de dotcom crisis versloegen is inderdaad (achteraf) niet zo gek. Maarja, achteraf is het mooi wonen 😉

        Ik vind de strategie wel interessant, maar je moet inderdaad zelf op zoek naar de ‘juiste’ aandelen. Een leuk spelletje maar misschien niet het meest winstgevende op de lange termijn. Ik denk dat ik een deel van mijn portefeuille in dividendaandelen stop en een groot deel lekker in de indexfondsen. Dat komt deels gewoon uit interesse en omdat ik me er prima mee kan vermaken 😉 Het is allemaal geld wat ‘niet nodig’ is en als het effect van stockpicking erg dramatisch is kan ik altijd nog alles lekker passief in de ETF’s stoppen. Ik ben me bewust van de onderzoeken dat er wel erg weinig mensen zijn die de markt verslaan.

        Het blijft ook leuk om te kijken welke benchmark je pakt om je eigen rendement mee te vergelijken. Als je de rendementen van VTI tegen VXUS afzet van de afgelopen 7 jaar zijn de rendementen van VXUS ook erg achtergebleven en had je beter alles op VTI kunnen zetten 😉 Als hadden geweest is is hebben te laat 😉

        Als ik een dividendportfolio zou hebben gehad dan maakt het qua performance dus bijhoorlijk uit waar je mee vergelijkt. Al denk ik dat het altijd goed is om je rendement te vergelijken met een combi als VTI/VXUS(of VT, dat vergelijkt makkelijker) omdat je door de enorme spreiding gewoon minder risico loopt.

        Nice read: http://awealthofcommonsense.com/2015/11/regret-minimization/

        Groet, Meneer!

    • Ha Meneer,

      Inderdaad niets mis mee als je vanuit hobby graag wat aandelen selecteert. Zou zelf wel een vrij kleine weging geven aan de posities waar ik niet geheel overtuigd van ben.

      Wat betreft de Sharpe ratio’s van VTI en VXUS, is dat niet juist een reden voor spreiding tussen die twee? We weten immers niet welke effecten in de toekomst de andere zullen outperformen, zowel op gebied van rendement als op gebied van risico/volatiliteit. Aan de andere kant zou ik de meeste financiële ratio’s enkel gebruiken als indicatie voor het verwachte risico, ze hebben immers relatief weinig voorspellende waarde en de aandelenmarkt is simpelweg niet goed te vatten in statistische maatstaven (zo zijn crises als die in ’08/’09 en de dotcomcrash vrijwel niet te verklaren op statistische basis, zulke zware crises zouden statistisch gezien vrijwel nooit voor moeten komen). Wereldwijde spreiding is voor mij de meest logische optie omdat je daarmee geen specifieke gok maakt op het een of ander, mijn beleggingen bewegen gewoon met de wereldwijde markt mee. Mede uit het idee van ‘regret minimization’, ik zal bijvoorbeeld niet balen als de ene regio het beter doet dan de ander, ik ben in beide belegd volgens de waarde die nu door markt gegeven wordt aan die regio’s.

      Qua benchmarking zou je denk ik een dividendportefeuille moeten afzetten tegen een benchmark die een hoge weging aan de valuefactor heeft, omdat die qua risico meer zal lijken op een dividendportefeuille dan de brede markt. Al is de brede markt misschien juist een goede benchmark voor als je wilt zien wat er gebeurt was als je niet die specifieke aandelen geselecteerd had maar breed had gespreid.

      Het lukt mij trouwens even niet om via morningstar.nl fondsen te bekijken, maar de grafieken daar bekijken het rendement in euro’s, wat je dus een goed beeld geeft wat je als eurozone belegger gehad zou hebben. Voor Amerikanen kan het rendement/risico er al flink anders uitzien door de invloed van de dollarkoers.

      Maar goed, zoals je zelf ook al zegt is kijken naar het verleden allerminst een goede raadgever voor de toekomst. We hebben te weinig historie in de aandelenmarkten om echt waardevolle uitspraken te kunnen doen. In ieder geval jij ook weer bedankt voor een interessante reactie!

      Groet, Mick

Laat een reactie achter